Polecenie służbowe pozwala na czasową zmianę obowiązków

O tym, czy w przypadku powierzenia pracownikowi nowych obowiązków (wykraczających poza rodzaj umówionej pracy)  konieczne jest wypowiedzenie zmieniające (art. 42 § 1 k.p.), czy też można je potraktować jako polecenie pracodawcy wydane w oparciu o art. 100 § 1 k.p. decyduje przede wszystkim charakter zmian.

Wypowiedzenie zmieniające, a istotne zmiany warunków pracy

Jeżeli zmiany dotyczą istotnych warunków pracy i płacy (rodzaj, miejsce, wymiar czasu pracy i wysokość wynagrodzenia lub wykraczają poza obowiązki związane z pełnioną przez niego funkcją ), wypowiedzenie zmieniające będzie konieczne. Wypowiedzenie zmieniające nie będzie jednak konieczne w przypadku, gdy ze względu na uzasadnione potrzeby pracodawcy, pracodawca powierzy pracownikowi na określony czas inną rodzajowo pracę niż określona w umowie w trybie art. 42 § 4 k.p.

Zmiana zakresu obowiązków w ramach stanowiska

W przypadku, gdy pracodawca decyduje się zmienić lub skonkretyzować zakres obowiązków pracownika, jednak jest on nadal zgodny z uzgodnionym przez strony w umowie o pracę zakresem obowiązków (stanowiskiem), nie ma konieczności wręczania mu wypowiedzenia zmieniającego.  W takim przypadku pracodawca może skorzystać z uprawnienia, o którym mowa w art. 100 § 1 k.p.

Orzecznictwo Sądu Najwyższego w sprawie zmian obowiązków pracownika

W wyroku z dnia 7 listopada 1974 r. (I PR 332/74), Sąd Najwyższy stwierdził, że zmiana przez zakład pracy zakresu czynności pracownika nie stanowi istotnej zmiany warunków pracy wymagającej wypowiedzenia jeżeli czynności, które ma wykonywać pracownik, nie wykraczają poza obowiązki związane z pełnioną przez niego funkcją. Pogląd ten potwierdza również bardziej aktualne orzecznictwo Sądu Najwyższego: Ujęty formalnie zakres czynności pracownika (stanowiskowa karta pracy) z reguły nie stanowi zamkniętego zakresu jego obowiązków (wyrok z dnia 12 kwietnia 2012 r., II PK 216/2011).

Granice stosowania poleceń służbowych

Przełożony ma bowiem możliwość wydawania pracownikowi poleceń na podstawie art. 100 § 1 k.p., których zakres może, w wyjątkowych sytuacjach być szerszy niż rodzaj umówionej pracy (obowiązków). Należy jednak pamiętać, na co zresztą zwraca uwagę Sąd Najwyższy w cytowanej uchwale, że korzystanie przez pracodawcę  z art. 100 § 1 k.p. nie możne prowadzić do obchodzenia regulacji z art. 29 § 1 pkt 1 k.p., dotyczącej rodzaju umówionej pracy i w trybie polecenia służbowego zmienić pracownikowi pracę na inną niż umówiona.